ΠΟΛΙΤΕΙΑ 618b-619b

Με ποια κριτήρια πρέπει να γίνεται η επιλογή

Εδώ λοιπόν, καθώς φαίνεται, αγαπητέ μου Γλαύκωνα, βρίσκεται όλος ο κίνδυνος για τον άνθρωπο, και γι' αυτό τον λόγο πρέπει ο καθένας μας, αφήνοντας κατά μέρος οποιοδήποτε άλλο μάθημα, να φροντίσει να γίνει μαθητής κι ερευνητής του μαθήματος που θα τον κάνει ικανό να ερευνήσει και να μάθει από κάπου ποιος θα τον κάνει ισχυρό και θα του δώσει όλες τις απαιτούμενες γνώσεις, να διακρίνει τον καλό και τον κακό τρόπο ζωής, και απ' όλους τους δυνατούς τρόπους να διαλέγει πάντοτε τον καλύτερο, αφού θα εξετάζει πώς συντελούν στον ενάρετο βίο, όλα όσα μέχρι τώρα είπαμε, είτε όλα μαζί είτε χωριστά το καθένα, σε σχέση με την ενάρετη ζωή΄ θα μάθει τι καλό ή τι κακό προξενεί η ομορφιά αναμειγμένη με τη φτώχεια ή με τον πλούτο, και ποια ψυχική δυνατότητα κάνει τον άνθρωπο καλό ή κακό΄ θα μάθει τι αποτέλεσμα φέρνουν αν ανακατωθούν μεταξύ τους οι ευγενικές και οι όχι ευγενικές καταγωγές, η ιδιωτική ζωή και η ανάληψη της αρχής, οι σωματικές δυνάμεις και αδυναμίες, η ευχέρεια για μάθηση και η δυσκολία της, και γενικά όλα τα παρόμοια που μπορεί να έχει η ψυχή ως έμφυτα ή ως επίκτητα, ώστε λογαριάζοντας όλ' αυτά να μπορεί να διαλέγει, αποβλέποντας στη φύση της ψυχής, ανάμεσα στον χειρότερο και στον καλύτερο τρόπο ζωής, ονομάζοντας χειρότερο αυτόν που θα οδηγήσει την ψυχή προς την αδικία και καλύτερο αυτόν που θα την κάνει δικαιότερη, και για όλα τ' άλλα θ' αδιαφορήσει. Γιατί είδαμε πως αυτή είναι η καλύτερη εκλογή και για τον ζώντα και για τον νεκρό΄ Πρέπει λοιπόν ο άνθρωπος που έχει αυτή την άποψη στέρεη σαν χαλύβδινη, να κατεβαίνει στα μέρη του ΄Αδη, για να μην μείνει έκθαμβος μπροστά στα πλούτη και τα παρόμοια κακά, και για να μην προξενήσει πολλά και ανυπόφορα κακά στους άλλους, πέφτοντας στην τυραννία και σε άλλες τέτοιες πράξεις, αλλά και να μην πάθει ο ίδιος χειρότερα΄ πρέπει να γνωρίζει να διαλέγει τον τρόπο ζωής που βρίσκεται στο ενδιάμεσο αυτών και ν' αποφεύγει τις υπερβολές είτε προς τη μια κατεύθυνση είτε προς την άλλη, και σε όλη τη διάρκεια της επίγειας ζωής του, όσο είναι δυνατόν αυτό, και ακόμα σε ολόκληρη τη μελλοντική ζωή του. Γιατί μόνο με αυτό τον τρόπο ο άνθρωπος γίνεται ευδαιμονέστατος.